Zilverbladvis

Monodactylis argenteus

Foto van Zilverbladvis (Monodactylis argenteus) in Artis Amsterdam
foto gemaakt in Artis Amsterdam 14-09-2026

De zilverbladvis (Monodactylus argenteus) is een zeer elegante en beweeglijke vissoort die zijn oorsprong vindt in de uitgestrekte tropische wateren van de Indo-Pacific. Het natuurlijke verspreidingsgebied strekt zich uit van de oostkust van Afrika en de Rode Zee via Zuidoost-Azië tot aan Noord-Australië en de Pacifische eilanden. Het is een uitgesproken scholvis die een grote tolerantie heeft voor wisselende zoutgehaltes. De jonge dieren groeien op in zoet- en brak water, zoals mangroven, estuaria en de onderlopen van rivieren. Naarmate ze volwassen worden, trekken de vissen naar kustgebieden, beschutte baaien en koraalriffen in de open zee. Ze voeden zich daar voornamelijk met plankton, kleine kreeftachtigen, insecten en detritus.

Qua uiterlijk en herkenbaarheid is de zilverbladvis een opvallende verschijning door zijn extreem zijdelings afgeplatte, ruitvormige lichaam. Zoals de naam al doet vermoeden, hebben volwassen exemplaren een schitterende, spiegelende zilveren grondkleur. De rug- en anaalvinnen zijn sterk verlengd en hebben een heldere, geelachtige tot oranje tint met een strakke zwarte rand. Bij jonge dieren zijn twee diepzwarte, verticale banden op de kop zeer opvallend: één streep loopt verticaal door het oog en de tweede band loopt vlak achter de kop over het kieuwdeksel. Naarmate de vis ouder wordt en groter groeit — tot een maximale lengte van ongeveer 25 centimeter — vervagen deze zwarte strepen en krijgt het lichaam een egalere, metallic zilveren glans.

Binnen de familie der zilverbladvissen (Monodactylidae) bestaat er een sterke gelijkenis met de verwante soort Monodactylus sebae (de Afrikaanse zilverbladvis). De twee soorten zijn echter goed van elkaar te onderscheiden door het streeppatroon en de lichaamsvorm. Monodactylus sebae heeft een nog hogere ruitvorm en behoudt ook op volwassen leeftijd drie hele duidelijke, donkere verticale banden over het lichaam, waarvan er één schuin over de flanken naar de punt van de anaalvin loopt. Buiten de eigen familie vertoont de zilverbladvis een oppervlakkige gelijkenis met de gewone maandvis (Pterophyllum scalare), maar maandvissen zijn zoetwatervissen uit de cichlidenfamilie met veel langere, draadvormige vinnen en een totaal andere zwemwijze.

Wat betreft de huidige status valt de zilverbladvis op de wereldwijde Rode Lijst van de IUCN onder de categorie 'Niet Bedreigd' (Least Concern). De soort kent een gigantisch geografisch verspreidingsgebied en de wilde populaties worden over het algemeen als stabiel en talrijk beschouwd. Wel staan de opgroeiomgevingen van de jonge vissen, zoals mangroven en estuaria, in sommige kustregio's onder druk door verstedelijking, vervuiling en de aanleg van infrastructuur. Omdat de zilverbladvis vanwege zijn actieve zwemgedrag en zilveren glans populair is in de aquariumhobby, wordt de soort ook op grote schaal gehouden, waarbij volwassen dieren vanwege hun behoefte aan brak- tot zout water gespecialiseerde zorg vereisen.

Deze soort heb ik het laatst in Artis gezien en gefotografeerd op 14-09-2026.

Deze soort heb ik gezien in Artis