Twentse landgans

Foto van Twentse landgans () in Dierenpark Amersfoort
foto gemaakt in Dierenpark Amersfoort 11-06-2026

De Twentse landgans is een oud en zeldzaam Nederlands ganzenras dat zijn oorsprong vindt in de regio Twente en het aangrenzende grensgebied met Duitsland. Al in de negentiende eeuw werden deze ganzen in grote groepen gehouden door keuterboeren. Ze werden destijds voornamelijk gefokt voor hun vlees, de eieren en de zachte donsveren, en stonden bekend om hun taaiheid en het vermogen om op schrale gronden te overleven.

De herkenbaarheid van de Twentse landgans zit in zijn compacte, krachtige en harmonieuze bouw. Het is een middelgrote gans, waarbij de genten (mannetjes) zo'n vijf tot zes kilo wegen en de ganzen (vrouwtjes) iets lichter zijn. Het ras komt voor in twee kleurvarianten: volledig wit of de karakteristieke 'gescheckte' (bontgevlekte) variant, die een grijsbruine kop, hals en rugdek heeft met een verder wit lichaam. De snavel en de poten zijn opvallend oranje tot vleeskleurig. Een belangrijk raskenmerk is de afwezigheid van een keelwam (een losse huidplooi onder de keel) en de aanwezigheid van een dubbele buikwam bij de vrouwtjes, wat ze een ronder silhouet geeft.

Het oorspronkelijke leefgebied van deze gans bestond uit de Twentse heidevelden, weilanden en boerenerven. Tegenwoordig worden ze puur als hobbydier en cultuurhistorisch ras gehouden op weides, kinderboerderijen en landgoederen. Het zijn vitale weidedieren die uitstekend kunnen grazen en het grootste deel van hun kostje zelf bij elkaar scharrelen in het gras. Ze zijn winterhard, honkvast en kunnen prima het hele jaar buiten verblijven, mits er een veilige waterpartij en grasland aanwezig is.

De huidige status van de Twentse landgans is kritiek maar stabiel dankzij gerichte fokkerij. Halverwege de twintigste eeuw stierf het ras door de modernisering van de landbouw bijna uit. Dankzij de inspanningen van de Stichting Zeldzame Huisdierrassen (SZH) en enthousiaste fokkers is het ras gered. Het aantal raszuivere fokdieren is nog altijd klein, waardoor het de status 'bedreigd Nederlands huisdierras' heeft. Er wordt streng gecontroleerd op de raszuiverheid om inteelt te voorkomen en dit levende Twentse erfgoed te bewaren.

Deze soort heb ik het laatst in Dierenpark Amersfoort gezien en gefotografeerd op 11-06-2026.

Deze soort heb ik gezien in Dierenpark Amersfoort