Koningskeizersvis

Pomacanthus annularis

foto gemaakt in Burgers Zoo Arnhem 20-01-2026

De koningskeizersvis (Pomacanthus annularis), ook wel de ringkeizersvis genoemd, is een van de meest majestueuze bewoners van de tropische riffen. De herkomst van deze soort ligt in de wateren van de Indo-West Pacific, variërend van de kust van Oost-Afrika en Madagaskar tot aan Indonesië, de Filipijnen en de Salomonseilanden, en noordwaarts tot aan Zuid-Japan. In tegenstelling tot veel andere keizersvissen die de voorkeur geven aan helder oceaanwater, wordt de koningskeizersvis vaak aangetroffen in iets troebeler kustwateren, zoals rotsachtige riffen en havengebieden met veel sponzen. Ze leven daar op diepten tussen de 5 en 30 meter. De vis is vaak solitair of in paren te vinden en voedt zich, zoals de meeste grote keizersvissen, hoofdzakelijk met sponzen en zakpijpen.

De herkenbaarheid van de koningskeizersvis is te danken aan het schitterende, bijna grafische patroon op de flanken. Het lichaam heeft een diep goudbruine tot oranjebruine basiskleur, waarop 5 tot 7 helderblauwe, gebogen strepen zichtbaar zijn die diagonaal van de kop naar de rugvin lopen. Het meest iconische uiterlijk kenmerk is de blauwe cirkel of 'ring' die zich net boven het kieuwdeksel bevindt, waaraan hij zijn wetenschappelijke naam annularis ontleent. De kop is getooid met twee horizontale blauwe strepen, waarvan er één door het oog loopt. De staartvin is bij volwassen exemplaren opvallend wit, wat scherp afsteekt tegen het kleurrijke lichaam. Deze vis kan een indrukwekkende lengte van ongeveer 45 centimeter bereiken en heeft, net als andere leden van zijn familie, een scherpe stekel op de onderzijde van het kieuwdeksel.

Wat betreft vergelijkbare soorten wordt de volwassen koningskeizersvis soms verward met de blauwe ringkeizersvis (Pomacanthus xanthometopon). Het belangrijkste verschil is echter de koptekening en de kleur van de vinnen; de P. xanthometopon heeft een opvallend geel 'masker' rond de ogen en een gele rug- en staartvin, terwijl de koningskeizersvis de kenmerkende blauwe lijnen en een witte staart heeft. De jonge exemplaren van de koningskeizersvis lijken sterk op die van de imperatorkeizersvis (Pomacanthus imperator), aangezien beide soorten zwart zijn met witte en blauwe cirkels. Het verschil is dat de witte lijnen bij de jonge koningskeizersvis minder talrijk zijn en meer recht of licht gebogen lopen, in tegenstelling tot de cirkelvormige ringen van de jonge imperator.

De huidige status van de koningskeizersvis wordt door de IUCN geclassificeerd als 'Niet bedreigd' (Least Concern). De soort is wijdverspreid en algemeen voorkomend in zijn natuurlijke leefomgeving. Hoewel de vis populair is in de aquariumhandel vanwege zijn schoonheid, wordt de vangst momenteel niet als een bedreiging voor de wilde populaties beschouwd. De grootste uitdaging voor deze vis is, zoals voor veel rifbewoners, de achteruitgang van kustriffen door vervuiling en sedimentatie. Desondanks blijkt de koningskeizersvis door zijn tolerantie voor troebel water en gevarieerde leefomgevingen een veerkrachtige soort te zijn die zich goed weet te handhaven.

Deze soort heb ik het laatst in Burgers Zoo gezien en gefotografeerd op 20-01-2026.

Deze soort heb ik gezien in Burgers Zoo