Geelrandtrekkersvis

Rhinecanthus flavimarginatus

foto gemaakt in Burgers Zoo Arnhem 20-01-2026

De geelrandtrekkersvis (Rhinecanthus flavimarginatus), ook wel de masker- of baardtrekkersvis genoemd, is een van de grotere en krachtigere soorten binnen de familie van de trekkersvissen (Balistidae). De herkomst van deze vis ligt in de tropische wateren van de Indo-Pacifische regio, variërend van de Rode Zee en de kust van Oost-Afrika tot aan de Line-eilanden en Frans-Polynesië. Deze soort heeft een voorkeur voor kustriffen, estuaria en diepe lagunes met zandige bodems en koraalpuin, waar hij op zoek gaat naar voedsel. Ze worden meestal aangetroffen op diepten tot ongeveer 50 meter. Het is een solitaire en territoriale vis die bekendstaat om zijn intelligentie en het vermogen om de bodem letterlijk om te spitten op zoek naar schaaldieren, weekdieren en zee-egels.

De herkenbaarheid van de geelrandtrekkersvis is zeer specifiek door zijn robuuste bouw en zijn kenmerkende kleurenpatroon. Het lichaam is eivormig en zijdelings afgeplat, met een opvallend grote kop. De basiskleur van het lichaam is grijsachtig tot geelbruin, maar wat hem direct typeert, zijn de oranje-gele randen langs de rug-, aars- en staartvin. Het onderste deel van de kop en de snuit zijn vaak lichter van kleur, terwijl er een donkerdere, maskerachtige tekening rond de ogen en de bek loopt. De huid is leerachtig en bedekt met harde, ruitvormige schubben. Zoals alle trekkersvissen heeft hij een sterke eerste rugvinstraal die hij als een 'trekker' kan vergrendelen in een verticale positie, waardoor hij zich onwrikbaar kan vastzetten in rotsspleten bij gevaar. Volwassen exemplaren kunnen een aanzienlijke lengte bereiken van ongeveer 60 centimeter.

Wat betreft vergelijkbare soorten wordt de geelrandtrekkersvis soms verward met de reuzentrekkersvis (Balistoides viridescens). Het belangrijkste verschil zit echter in de details van de vinnen en de snuit: de reuzentrekkersvis heeft vaak donkere vinstralen en een snuit die getooid is met een donkere "snor" boven de bek, terwijl de R. flavimarginatus juist de lichte, gele randen aan de vinnen en een minder agressief kleurpatroon op de snuit vertoont. Hoewel ze beide indrukwekkend groot worden, oogt de geelrandtrekkersvis vaak iets egaler en lichter van kleur dan de contrastrijke reuzentrekkersvis.

De huidige status van de geelrandtrekkersvis wordt door de IUCN geclassificeerd als 'Niet bedreigd' (Least Concern). De soort is wijdverspreid en de populatie-aantallen in de Indo-Pacific lijken stabiel te zijn. Hoewel er in sommige regio's op de vis wordt gejaagd voor consumptie en hij af en toe wordt gevangen voor grote publieke aquaria, vormen deze activiteiten momenteel geen bedreiging voor het voortbestaan van de soort. Net als veel andere rifbewoners is hij echter kwetsbaar voor de vernietiging van zijn natuurlijke habitat en de achteruitgang van koraalriffen. Tijdens het broedseizoen kunnen de vrouwtjes zeer agressief zijn bij het verdedigen van hun nesten op de zandbodem, een gedrag dat duikers vaak op gepaste afstand houdt.

Deze soort heb ik het laatst in Burgers Zoo gezien en gefotografeerd op 20-01-2026.

Deze soort heb ik gezien in Burgers Zoo