Geelmaskerkeizervis

Pomacanthus xanthometopon

foto gemaakt in Burgers Zoo Arnhem 20-01-2026

De geelmaskerkeizersvis (Pomacanthus xanthometopon), in de aquariumwereld ook vaak de 'Blueface Angel' genoemd, is zonder twijfel een van de meest kleurrijke verschijningen op het rif. De herkomst van deze soort beslaat de tropische wateren van de Indo-Pacifische regio, van de Malediven tot aan de Salomonseilanden en van de Ryukyu-eilanden nabij Japan tot aan het Groot Barrièrerif in Australië. De vis heeft een voorkeur voor gebieden met een rijke koraalgroei, zoals diepe lagunes, kanalen en buitenrifhellingen. Ze worden meestal aangetroffen op diepten tussen de 5 en 25 meter. Het is een schuwe, solitaire soort die zich vaak schuilhoudt in grotten of tussen grote koraalformaties, waar hij op zoek gaat naar zijn favoriete voedsel: sponzen en zakpijpen.

De herkenbaarheid van de geelmaskerkeizersvis is fenomenaal vanwege het explosieve kleurgebruik. Het meest kenmerkende uiterlijk kenmerk is, zoals de naam al zegt, het felgele tot oranje "masker" rond de ogen, dat scherp afsteekt tegen de rest van de blauwe kop. De flanken van de vis hebben een uniek schubbenpatroon: elke schub is blauw met een gele rand, wat zorgt voor een prachtig rastereffect. De rugvin en de staartvin zijn felgeel en hebben aan de achterzijde een opvallende zwarte oogvlek (ocellus) met een blauwe rand. Net als andere grote keizersvissen ondergaat deze soort een volledige gedaanteverwisseling; jonge exemplaren zijn zwart met witte en blauwe verticale strepen en missen het gele masker volledig. Volwassen dieren bereiken een lengte van ongeveer 35 centimeter en bezitten de karakteristieke, scherpe stekel op het kieuwdeksel.

Wat betreft vergelijkbare soorten wordt de geelmaskerkeizersvis soms verward met de koningskeizersvis (Pomacanthus annularis). Het belangrijkste verschil is echter direct zichtbaar in de koptekening: de koningskeizersvis heeft blauwe diagonale strepen over een bruin lichaam en mist het felle gele masker en de zwarte vlek in de rugvin. Ook de zesstrepige keizersvis (Pomacanthus sexstriatus) vertoont gelijkenissen qua vorm, maar deze heeft een veel soberder kleurpatroon met donkere verticale banden en mist de felle gele en blauwe contrasten op de kop die de P. xanthometopon zo uniek maken.

De huidige status van de geelmaskerkeizersvis wordt door de IUCN geclassificeerd als 'Niet bedreigd' (Least Concern). De soort is wijdverspreid en hoewel hij nergens in extreem hoge dichtheden voorkomt, zijn de populaties over het gehele verspreidingsgebied stabiel. De vis is zeer gewild in de internationale aquariumhandel, maar omdat de vangst verspreid over een enorm gebied plaatsvindt, vormt dit momenteel geen gevaar voor het voortbestaan van de soort. De grootste bedreiging op lange termijn blijft de degradatie van koraalriffen door menselijke invloeden, aangezien de vis voor beschutting en voedsel sterk afhankelijk is van een gezond ecosysteem.

Deze soort heb ik het laatst in Burgers Zoo gezien en gefotografeerd op 20-01-2026.

Deze soort heb ik gezien in Burgers Zoo