Caribische Zeekoe

Trichechus manatus

foto gemaakt in Burgers Zoo Arnhem 20-01-2026

De Caribische zeekoe, wetenschappelijk bekend als Trichechus manatus, is een indrukwekkend waterzoogdier dat behoort tot de orde van de Sirenia. Deze soort heeft een uitgestrekt herkomstgebied dat de kustwateren, riviermonden en estuaria van de Caribische Zee, de Golf van Mexico en de Atlantische kust van Noord- en Zuid-Amerika omvat. Ze zijn te vinden van het zuidoosten van de Verenigde Staten, met name Florida, tot aan de noordoostelijke kust van Brazilië. De Caribische zeekoe is een echte herbivoor die dagelijks enorme hoeveelheden zeegras en andere waterplanten consumeert. Omdat ze afhankelijk zijn van warm water, migreren ze in de wintermaanden vaak naar warmwaterbronnen of de uitstroom van elektriciteitscentrales om te voorkomen dat ze onderkoeld raken.

Wat betreft herkenbaarheid is de Caribische zeekoe een unieke verschijning in de oceaan. Het dier heeft een groot, torpedovormig lichaam met een dikke, grijze en rimpelige huid die vaak bedekt is met algen. Een volwassen exemplaar kan een lengte bereiken van 3 tot 4 meter en meer dan 500 kilogram wegen. Het meest kenmerkende detail is de grote, platte en ronde staart die de vorm van een peddel heeft, waarmee het dier zich langzaam en gracieus door het water voortbeweegt. Aan hun borstvinnen hebben ze meestal drie of vier nagels, wat een evolutionair overblijfsel is van hun gedeelde voorouder met de olifant. De kop is voorzien van een beweeglijke bovenlip met stugge snorharen, waarmee ze planten naar binnen werken. Hun kleine ogen en het ontbreken van oorschelpen dragen bij aan hun gestroomlijnde uiterlijk.

Er zijn enkele vergelijkbare soorten waarmee de Caribische zeekoe verward kan worden, al zijn de verschillen bij nadere inspectie duidelijk. De Amazonaszeekoe (Trichechus inunguis) leeft uitsluitend in het zoetwater van het Amazonegebied, is aanzienlijk kleiner en mist de nagels aan de borstvinnen. Een andere verwante soort is de West-Afrikaanse zeekoe (Trichechus senegalensis), die qua uiterlijk sterk op de Caribische variant lijkt maar aan de andere kant van de oceaan leeft. Verder is er de doejong (Dugong dugon), die voorkomt in de Indische en Grote Oceaan. Het meest fundamentele verschil tussen een zeekoe en een doejong is de vorm van de staart; de doejong heeft een gevorkte staart die lijkt op die van een dolfijn, terwijl de zeekoe de karakteristieke ronde peddelstaart bezit.

De huidige status van de Caribische zeekoe is zorgwekkend en de soort wordt door de IUCN geclassificeerd als 'Kwetsbaar' (Vulnerable). Hoewel de populaties in sommige gebieden, zoals Florida, door strikte beschermingsmaatregelen zijn toegenomen, blijven de bedreigingen groot. De belangrijkste doodsoorzaken zijn aanvaringen met motorboten, waarbij de scherpe schroeven diepe wonden veroorzaken, en het verlies van leefgebied door kustontwikkeling. Ook vervuiling en giftige algenbloei vormen een ernstig risico voor hun voedselvoorraad. Behoud van zeegrasvelden en het instellen van beschermde zones met snelheidsbeperkingen voor boten zijn essentieel om deze vriendelijke reuzen voor de toekomst te behouden.

Deze soort heb ik het laatst in Burgers Zoo gezien en gefotografeerd op 20-01-2026.

Deze soort is ook bekend onder de naam(en) Caribische lamantijn | Amerikaanse manatee | Floridamanatee

Deze soort heb ik gezien in Burgers Zoo